„Badania marketingowe potencjału turystycznego pogranicza polsko – słowackiego”
Projekty realizowane przez Powiat Nowosądecki w ramach Wspólnego Funduszu Małych Projektów Polska Słowacja  w ramach Phare CBC edycja 2002/2003

Nr identyfikacyjny projektu 24/TAT/2003
Koszt całkowity 12 770,- EUR Dotacja 9 577,50 EUR (75%)
Partner słowacki Regionálna Rozvojová Agentura Tatry – Spiš Kežmarok

Na etapie formułowania wniosku cel główny projektu został określony jako:

uzyskanie reprezentatywnych informacji z sektora turystyki, obejmujących wielkość
i strukturę bazy noclegowej, natężenie ruchu turystycznego, potrzeby turystów i ich preferencje, stopień zadowolenia z zaproponowanych usług oraz propozycje działań dotyczących podniesienia jakości tych usług.

Wskazane cele zostaną zmierzone przy pomocy następujących wskaźników:

- tworzenie spójnych planów strategicznych na terenach objętych projektem (konsultacja dokumentów strategicznych, mających w swoim zakresie zadania związane z turystyką, konsultowała była m.in. Strategia Rozwoju Powiatu Nowosądeckiego na lata 2006-2013 – w punkcie 1.5. Zwiększenie atrakcyjności turystycznej)

- następna edycja tego typu badań, obejmująca inne tereny (planowane jest przeprowadzenie badań obejmując większy obszar geograficzny, m.in. powiaty: nowosądecki, nowotarski gorlicki oraz adekwatny po stronie słowackiej)

- wzrost zainteresowania przez turystów Euroregionem (dane statystyczne ruchu turystycznego) o 10% (wartość bazowa dla całej granicy polsko-słowackiej w I kwartale 2005 r. – 740,5 tyś. wyjazdów 364,7 tyś. przyjazdów cudzoziemców,
w miesiącu kwietniu 2005 r. – analogicznie 221 tyś. oraz 238 tyś.)

Realizacja projektu, zgodnie z harmonogramem oraz postanowieniami zawartej umowy grantowej rozpoczęła się 1 grudnia 2004 r. a zakończenie realizacji projektu nastąpiło w dniu 30 października 2005 r. Cały projekt został zrealizowany w ciągu jedenastu miesięcy. Projekt został zakończony terminowo, bez dokonywania przesunięć czasowych w harmonogramie projektu.

Zgodnie z harmonogramem zapisanym we wniosku, w miesiącu grudniu została wytypowana instytucja naukowa dysponująca odpowiednim zapleczem i doświadczeniem w badanym obszarze. W związku z tym, że na przeprowadzenie badań została zarezerwowana w budżecie kwota 4 500 EUR (nie przekraczająca 6 000 EUR), nie została wszczęta procedura przetargowa – a współpraca z wybraną instytucja opierała się na podpisanej umowie o współpracy, gdzie zostały zawarte wszystkie punkty dotyczące realizacji zadań i formy płatności. Instytucja która spełniała wskazane wcześniej warunki i z która została podpisana umowa to Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Nowym Sączu.

Następnie w miesiącu styczniu została przygotowana przez PWSZ część metodologiczna badań: przygotowany został plan badań, określona została próba reprezentatywna oraz skonstruowano narzędzie do badań statystycznych, w tym przypadku kwestionariusze ankiety.

W oparciu o przygotowaną część metodologiczną rozpoczęto realizację badań „zimowych” – od 1 lutego 2005 do końca marca. Wytypowani studenci z PWSZ, po przejściu odpowiedniego szkolenia przystąpili do gromadzenia materiału badawczego. Badania zostały przeprowadzone wśród turystów polskich i zagranicznych, na terenie obiektów noclegowych, w punktach informacji turystycznej, jak również na ulicach miast w miejscowości o silnej koncentracji ruchu turystycznego i podróżniczego. Szczegółowo badania te dotyczyły: wielkości i struktury bazy noclegowej, obejmującej ilość obiektów i miejsc noclegowych we wszystkich rodzajach bazy na badanym terenie, wielkości ruchu turystycznego, segmentacji rynku, źródeł informacji z jakich korzystali turyści wybierając się do danej miejscowości, celu przyjazdu, środków transportu z jakich korzystają turyści, oceny jakości proponowanych usług, sposobu spędzania wolnego czasu, wydatków turystów, preferencji badanych osób dotyczących form turystyki przez nich uprawianych, propozycji turystów dotyczących zagospodarowania odwiedzanego terenu oraz formy organizacyjnej wyjazdu. Oddzielnie przeprowadzono badania na lotnisku w Balicach oraz na przejściach granicznych ze Słowacją (np. Piwniczna-Mnisek), które dały dodatkowe informacje od turystów i podróżnych o stopniu zaspokojenia potrzeb na turystykę międzynarodową.

W miesiącach od 1 maja do końca sierpnia prowadzone były badania „letnie”. Ta część badania obejmowała ten sam zakres zadań i teren co wyżej, ze szczególnym uwzględnieniem miesięcy, w których następuje nasilenie ruchu turystycznego, czyli: czerwiec, lipiec, sierpień.

Materiał badawczy zbierany był przez około 40 ankieterów z PWSZ, którzy zgromadzili 5 000 ankiet potrzebnych do opracowania raportu końcowego. Na terenie przejść granicznych zbieranie materiału wyjściowego w formie ankiet wspierane było przez partnera słowackiego. Następnie w miesiącu wrześniu, po zakończeniu badań terenowych został opracowany raport z przeprowadzonych badań przez instytucję naukową. Opracowane wyniki badań zostały wydane w formie raportu (październik) oraz opublikowane na stronach internetowych uczestników projektu. Na zakończenie projektu dnia 25 października 2005 r. w Sali Obrad Starostwa Powiatowego miała miejsce konferencja podsumowująca realizację projektu „Badania marketingowe potencjału turystycznego”. Na spotkanie to zostali zaproszeni przedstawiciele gmin, Marszałek i Wojewoda Małopolski, przedstawiciele Związku Euroregion „Tatry”, członkowie Komisji ds. Turystyki, przedstawiciele organizacji turystycznych, przedstawiciele Państwowej Szkoły Zawodowej oraz strona słowacka (m.in. Juraj Popjak, Miroslav Mačej-Mestsky Urad Bardejov czy Peter Burian, Pavol Misenko-Matsky Urad Stara Lubovna). Tematycznie konferencja podzielona została na II moduły: pierwszy dotyczył produktów turystycznych pogranicza polsko – słowackiego, drugi zaś opierał się na prezentacji wyników badań i ich omówieniu, co dało podstawę do przeprowadzenia w dalszej części konferencji dyskusji.

Zaprezentowane działania zostały zmierzone następującymi wskaźnikami dla produktów:

• 5 000 ankiet skierowanych do odbiorców produktu turystycznego – wartość osiągnięta – 5 000 ankiet zostało rozprowadzonych przez ankieterów i wypełnionych przez potencjalnego odbiorcę produktów turystycznych,

• uruchomienie bazy danych w zakresie sektora branży turystycznej – wartość osiągnięta – opracowane materiały są podstawą do uruchomienia bardziej rozbudowanej bazy danych,

• wydanie publikacji prezentującej wyniki przeprowadzonych badań – wartość osiągnięta – 500 egzemplarzy,

• umieszczenie materiału końcowego z badań na stronach internetowych wszystkich partnerów biorących udział w projekcie,

• przeprowadzenie konferencji omawiającej wyniki badań – wartość końcowa –34 uczestników (według załączonej listy).

W zakresie metodologii projekt został zorganizowany przy szerokim zaangażowaniu grup i instytucji społecznych, naukowych. Szczególna rola przypadła Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej z Nowego Sącza, która opracowała metodologię tych badań, wytypowała dobór próby respondentów i opracowała narzędzie badawcze – w tym przypadku kwestionariusz ankiety (wzór ankiety stanowi załącznik do raportu). Badania te zostały uzupełnione statystyką Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego w Krakowie (główny koordynator statystyki turystyki), Instytutu Turystyki w Warszawie, Ministerstwa Gospodarki, Granicznych Punktów Kontroli, Urzędów Celnych oraz danych urzędów wojewódzkich, gminnych i innych. Partner słowacki uwzględniony we wniosku wspierał merytorycznie realizowany projekt, jak również pomagał w opracowaniu zebranego materiału badawczego w roli konsultanta i opracowaniu wytycznych dla rozwoju turystyki w rejonie transgranicznym.

W przypadku wydania raportu końcowego z badań zastosowano procedurę przetargową w trybie zapytania ocenę.

Partner zagraniczny wykonywał zadania na etapie przygotowania projektu jak
i w fazie realizacji projektu. Partner współpracował na etapie przygotowania wniosku na zasadzie wzajemnych konsultacji. Wspierał również projekt od strony merytorycznej, również do niego należała koordynacja i nadzór nad pracami ankieterskimi na punktach granicznych. Nieodzowna była również jego rola przy opracowaniu zebranego materiału badawczego i opracowaniu wytycznych dla rozwoju turystyki w rejonie transgranicznym. Realizacja tego projektu posłuży również do poszerzenia form współpracy z partnerem słowackim na wspomnianym terenie np. przy wypracowaniu wspólnej strategii transgranicznej w zakresie zadań związanych z turystyką.

Niewątpliwie realizacja tego projektu niesie za sobą efekt transgraniczny – a efekty tego wniosku będą odczuwalne o obu stronach granicy. Raport końcowy
z przeprowadzonych badań wzmocni działania marketingowe, pomoże w dobraniu kanałów dystrybucji oraz narzędzi promocji. Wskaże również zapotrzebowanie na tworzenie nowych produktów turystycznych w rejonie transgranicznym oraz da ocenę jakości już funkcjonujących usług turystycznych. Będzie to również wskazówka dla władz lokalnych obszarów wchodzących w skład Euroregionu co do możliwości zagospodarowania terenu odwiedzanego przez turystów. Niezależnie od informacji jakie zostaną przekazane odbiorcom badań marketingowych, ważna jest sama integracja podmiotów związanych z sektorem turystycznym, zarówno polskich jaki i słowackich, którzy stworzą wspólną platformę porozumienia.

Podczas przygotowania i realizacji całego projektu przekazywano informacje na temat wsparcia finansowego Unii Europejskiej. Odpowiednie zapisy oraz logo UE znalazły się na wydrukowanych materiałach informacyjnych czy kwestionariuszach ankiety. Ukazujące się notki prasowe oraz materiały internetowe zawierały informację o dotacji na realizację projektu. Projekt ten był również prezentowany w czasie konferencji „Turystyka, rekreacja i współpraca transgraniczna”, która odbyła Krynicy-Zdroju dnia 10.05.2005 r. Również emitowane na antenie lokalnej rozgłośni radiowej informacje o realizacji projektu zawierały wzmiankę o wsparciu ze środków pomocowych UE.